Шифрланған файлдарды қалпына келтіру
Құнын төлететін бағдарламалар — бұл құжаттарды, фотосуреттерді, дерекқорларды, мұрағаттарды және басқа маңызды файлдарды шифрлайтын зиянды қосымшалар. Жұқтырғаннан кейін алаяқтар дешифрлау кілтін немесе бағдарламасын алу үшін ақша аударуды талап етеді.
Төлемді төлеу деректердің қалпына келуіне кепілдік бермейді. Зиянкестер кілтті бермеуі, қосымша төлем талап етуі немесе жұмыс істемейтін бағдарлама жіберуі мүмкін. Сондықтан алдымен жұқтыру түрін анықтап, файлдарды қалпына келтірудің қолжетімді әдістерін тексеру қажет.
Құнын төлететін бағдарламаны диагностикалау
Қалпына келтіруді бастамас бұрын, жұқтырылған жүйе мен шифрланған файлдарға талдау жүргізіледі. Тексеріледі:
зақымдалған файлдардың кеңейтулері мен атаулары;
төлем талап ету мәтіні;
алаяқтардың электрондық мекенжайлары және басқа байланыс деректері;
жұқтыру күні мен шамамен уақыты;
іске қосылған процестер, қызметтер мен тапсырмалар;
көлеңкелі көшірмелер мен қалпына келтіру нүктелерінің болуы;
дискілердегі және басқа құрылғылардағы резервтік көшірмелер.
Осы белгілер бойынша құнын төлететін бағдарламаның түрі анықталады және оған жұмыс істейтін дешифрлау құралы бар-жоғы анықталады.
Құнын төлететін бағдарламаны жою
Деректерді қалпына келтіру әрекетінен бұрын зиянды бағдарламаның жұмысын тоқтатып, оны жүйеден жою қажет. Әйтпесе, ол қалпына келтірілген файлдарды, қосылған дискілерді немесе желілік қалталардағы деректерді қайта шифрлауы мүмкін.
Авто жүктеу, жүйелік қызметтер, тапсырмаларды жоспарлаушы, уақытша каталогтар және зиянды бағдарлама компоненттері орналасуы мүмкін басқа орындар тексеріледі.
Файлдарды дешифрлау
Егер анықталған құнын төлететін бағдарлама түрі үшін тексерілген дешифратор және қажетті кілт болса, деректерді дешифрлау әрекеті орындалады.
Жұмысты бастамас бұрын шифрланған файлдардың көшірмесін жасау ұсынылады. Бұл таңдалған қалпына келтіру әдісі жарамсыз болып шыққан жағдайда бастапқы деректерді сақтауға мүмкіндік береді.
Дешифрлау мүмкіндігі шифрлау алгоритміне, зиянды бағдарламаның түріне және кілттің болуына байланысты екенін түсіну маңызды. Сондықтан файлдарды толық қалпына келтіру барлық жағдайда мүмкін емес.
Кілтсіз деректерді қалпына келтіру
Егер дешифрлау мүмкін болмаса, қалпына келтірудің басқа нұсқалары тексеріледі:
Windows резервтік көшірмелері;
файлдардың көлеңкелі көшірмелері;
жүйені қалпына келтіру нүктелері;
бұлтты сақтау орындары мен нұсқалар тарихы;
бұрын қосылған сыртқы дискілер;
электрондық пошта мен мессенджерлердегі файлдардың көшірмелері;
дискіден жойылған түпнұсқаларды қалпына келтіру.
Сәтті қалпына келтіру ықтималдығы дискінің күйіне, жұқтырудан кейінгі компьютердің белсенділігіне және резервтік көшірмелердің болуына байланысты.
Қайта жұқтырудан қорғау
Құнын төлететін бағдарламаны жойғаннан кейін операциялық жүйе тексеріледі, қауіпсіздік жаңартулары орнатылады және компьютерді қорғау конфигурацияланады. Сондай-ақ, маңызды есептік жазбалардың құпия сөздерін басқа, қауіпсіз құрылғыдан өзгерту ұсынылады.
Деректердің қайта жоғалуын болдырмау үшін маңызды файлдарды сыртқы дискіге немесе бұлтты сақтау орнына резервтік көшіру конфигурацияланады.
Нәтижесінде дешифрлаудың мүмкін жолдарын іздеу, қолжетімді деректерді қалпына келтіру және жүйені зиянды бағдарламалық жасақтамадан тазарту жүргізіледі. Толық қалпына келтіру мүмкіндігі диагностикадан кейін анықталады.